EHLİYETSİZ ARAÇ KULLANMA CEZASI 2026
EHLİYETSİZ ARAÇ KULLANMANIN HUKUKİ ANLAMI VE TEMEL KURAL
Ehliyetsiz araç kullanma, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre hem sürücü hem de araç sahibi açısından ciddi idari ve cezai sonuçlar doğuran bir trafik ihlalidir. 2026 yılı itibarıyla yeniden değerleme oranı artışıyla birlikte ehliyetsiz araç kullanma cezası 23.474 TL olarak uygulanmakta; sürücü belgesi olmadan araç kullanma, ehliyeti geçici olarak geri alınanların trafiğe çıkması veya sürücü belgesi iptal edilen kişilerin araç kullanması aynı yaptırıma tabi tutulmaktadır.
Ehliyetsiz araba kullanma fiilinin yanı sıra ehliyetsiz kişiye araç veren araç sahibine de plaka üzerinden ayrı ceza kesilmekte, böylece araç sahibine ceza uygulaması toplam maliyeti iki katına çıkarmaktadır.
Ehliyetsiz kazaya karışma hâlinde kusur durumuna göre idari yaptırımların yanında taksirle yaralama veya ölüm suçları gündeme gelebilmekte; alkollü ve ehliyetsiz araç kullanma durumlarında ise her ihlal için ayrı trafik cezası uygulanmaktadır.
Ayrıca bağlanan aracın geri alınması, ceza indirimi ve taksitlendirme imkânları, sulh ceza hâkimliğine itiraz süresi ve Yargıtay kararları ışığında sigorta şirketlerinin rücu hakkı gibi hususlar, ehliyetsiz araç kullanmanın yalnızca para cezasıyla sınırlı olmadığını, uzun vadeli hukuki ve mali riskler doğurduğunu açıkça göstermektedir.
2026 yılı için yeniden değerleme oranının %25,49 olarak açıklanmasıyla birlikte, ehliyetsiz araç kullanma cezası 23.474 TL olarak belirlenmiştir. Bu fiilin tekrarlanması halinde para cezası artabileceği gibi, olayın niteliğine göre hapis cezasına kadar giden yaptırımlar da gündeme gelebilir. Cezai sonuçlarla karşılaşmamak için sürücü belgesi olmadan trafiğe çıkılmaması gerekir.
Trafik Cezası Sorgula ➔ Tıkla
EHLİYETSİZ ARAÇ KULLANMA HANGİ DURUMLARDA ORTAYA ÇIKAR?
Ehliyetsiz araç kullanma kavramı uygulamada üç temel şekilde karşımıza çıkar. Bunlar; hiç sürücü belgesi olmayan kişilerin araç kullanması, mahkeme veya Cumhuriyet savcılığı kararıyla ehliyeti geçici ya da tedbiren geri alınan kişilerin trafiğe çıkması ve sürücü belgesi tamamen iptal edilmiş kişilerin araç kullanmasıdır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 36. maddesi uyarınca, motorlu araç kullanabilmek için geçerli bir sürücü belgesine sahip olmak zorunludur. Bu zorunluluğa aykırı davrananlar hakkında trafik görevlilerince idari para cezası uygulanır. Aynı şekilde ehliyetsiz kişiye araç kullandıran araç sahipleri de aynı tutarda cezalandırılır.
2026 YILI EHLİYETSİZ ARAÇ KULLANMA CEZASI TUTARLARI
2026 yılı itibarıyla ehliyetsiz araç kullanmaya ilişkin ceza tutarları yeniden değerleme oranına göre güncellenmiştir. Buna göre; sürücü belgesi hiç olmayan kişilerin araç kullanması halinde 23.474 TL, ehliyeti geçici olarak alınmış ya da iptal edilmiş sürücülerin araç kullanması halinde yine 23.474 TL idari para cezası uygulanır.
Araç sahibinin, ehliyetsiz bir kişiye aracını kullandırması durumunda da plakaya yazılmak üzere 23.474 TL ceza kesilir. Ancak ehliyeti mevcut olmakla birlikte kullandığı araç sınıfına uygun olmayan bir araç kullananlar için ceza tutarı 11.629 TL olarak uygulanır.
SÜRÜCÜ EHLİYET BELGESİNİN TRAFİKTEKİ ÖNEMİ
Ehliyet, günlük kullanımda bir kişinin belirli bir konuda yeterli olduğunu gösteren resmi bir belgedir. Trafikte ise araç kullanma yetkisinin temel göstergesidir ve sürücüler tarafından araç kullanıldığı sürece yanlarında bulundurulması zorunludur.
Ehliyeti yanında bulundurmadan araç kullanan kişiler için de idari yaptırım öngörülmüştür. Bu durumda para cezasına ek olarak ceza puanı uygulanır. Ehliyetin hiç olmaması, yanlış sınıf ehliyetle araç kullanılması ya da süresi dolmuş ehliyetle trafiğe çıkılması hâllerinin her biri ayrı ayrı yaptırıma tabidir.
CEZA İNDİRİMİ, TAKSİTLENDİRME VE CEZA PUANI UYGULAMASI
Kesilen trafik cezaları, tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde ödendiğinde %25 indirim uygulanır. Ehliyetsiz araç kullanma cezası da bu kapsamdadır. Ayrıca cezanın vergi dairesi veya e-Devlet üzerinden taksitlendirilmesi mümkündür. İlk ay içinde başvuru yapılması hâlinde dört taksit imkânı tanınır; daha sonra yapılan başvurularda ise 36 aya kadar taksitlendirme mümkündür.
Ehliyetsiz araç kullanma durumunda ceza puanı uygulaması da söz konusudur. Ehliyet sınıfına uygun olmayan araç kullananlara 20 ceza puanı eklenir. Süresi dolmuş ehliyetle araç kullananların ehliyetine el konulur. Ehliyeti yanında bulundurmadan araç kullananlara ise 5 ceza puanı uygulanır.
EHLİYETSİZ ARAÇ KULLANMANIN YAYGIN GÖRÜLEN TÜRLERİ
Ehliyetsiz araç kullanmak yalnızca sürücü belgesi olmayan kişilerin trafiğe çıkmasıyla sınırlı değildir. Ehliyetsiz kişiye araç verilmesi, 18 yaşından küçüklerin araç kullanması, ehliyeti mahkeme veya savcılık kararıyla alınan kişilerin araç kullanması ya da bu kişilere araç kullandırılması da ehliyetsiz araç kullanma kapsamında değerlendirilir.
Ayrıca sürücü belgesi iptal edilmiş kişilerin trafiğe çıkması veya bu kişilere araç tahsis edilmesi de aynı hukuki yaptırımlara tabidir.
ARAÇ SAHİBİNE KESİLEN PLAKAYA YAZILAN CEZA
Karayolları Trafik Kanunu’nun 36. maddesi gereği, ehliyetsiz bir kişiye araç kullandıran araç sahibi “aracı kullandıran” sıfatıyla sorumlu tutulur. Bu nedenle ceza, tescil plakası üzerinden doğrudan araç sahibine uygulanır.
2026 yılı itibarıyla sürücüye kesilen ceza 23.474 TL, araç sahibine kesilen ceza yine 23.474 TL olup, toplamda devlete ödenecek tutar 46.948 TL’ye ulaşmaktadır. Sulh Ceza Hâkimlikleri, araç sahiplerinin “habersiz almış” ya da “ehliyeti olduğunu sanıyordum” şeklindeki itirazlarını çoğu zaman hayatın olağan akışına aykırı bularak reddetmektedir.
EHLİYETSİZ ARAÇ KULLANMANIN KANUNİ DAYANAĞI
Ehliyetsiz araç kullanma cezası, Karayolları Trafik Kanunu’nun 36. maddesinde düzenlenmiştir. Bu maddeye göre motorlu araçların sürücü belgesi olmayan kişiler tarafından kullanılması ve bu kişilere araç kullandırılması yasaktır.
Aynı maddede, sürücü belgesi geçici olarak geri alınanlar ile sürücü belgesi iptal edilenlerin de araç kullanamayacağı açıkça belirtilmiştir. Bu fiillerin tespiti halinde hem sürücüye hem de araç sahibine idari para cezası uygulanır.
SÜRÜCÜ BELGESİ ZORUNLULUĞUNA İSTİSNALAR VE SINIF İHLALLERİ
Kanunun 37. maddesinde bisiklet, elektrikli bisiklet, scooter ve hayvan sürücülerine ilişkin yaş ve sağlık şartları düzenlenmiştir. Bu haller dışında motorlu araç kullanımı için sürücü belgesi zorunludur.
Kanunun 39. maddesinde ise sürücülerin yalnızca ehliyet sınıflarına uygun araçları kullanabileceği düzenlenmiş, bu kurala aykırı davrananlar hakkında idari para cezası öngörülmüştür.
EHLİYETSİZ KAZAYA KARIŞMANIN HUKUKİ SONUÇLARI
Ehliyetsiz araç kullanmak ile trafik kazasına karışmak hukuken ayrı değerlendirilir. Kazanın meydana gelmesinde ehliyetsiz sürücünün kusuru yoksa yalnızca ehliyetsiz araç kullanma cezası uygulanır.
Ancak kaza ölüm veya yaralanmayla sonuçlanmışsa, ayrıca taksirle yaralama veya taksirle öldürme suçlarından ceza verilir.
Bilinçli taksir hâlinde ceza artırılır. Ayrıca ehliyetsiz sürücünün yaptığı kazalarda sigorta şirketi zararı karşılamaz veya karşılasa dahi kusur oranında araç sahibine rücu edebilir.
EHLİYETSİZ VE ALKOLLÜ ARAÇ KULLANMANIN BİRLİKTE DEĞERLENDİRİLMESİ
Ehliyetsiz araç kullanmak ve alkollü araç kullanmak birbirinden bağımsız kabahatlerdir. Her ikisinin birlikte gerçekleşmesi hâlinde ayrı ayrı idari para cezası uygulanır. 2026 yılı itibarıyla alkollü araç kullanma cezası 11.629 TL’dir ve bir ay içinde ödendiğinde %25 indirimle 8.721 TL’ye düşer.
Kanında 100 promilin üzerinde alkol bulunan sürücüler hakkında ise Türk Ceza Kanunu kapsamında ceza yargılaması yapılır.
18 YAŞINDAN KÜÇÜKLERİN EHLİYETSİZ ARAÇ KULLANMASI
Motorlu araç kullanabilmek için kural olarak 18 yaşını doldurmak gerekir. 16 yaşını bitiren kişiler yalnızca M, A1 ve B1 sınıfı ehliyet alabilir. Ehliyetsiz şekilde araç kullanan reşit olmayan kişilere idari para cezası uygulanır ve aracı kullandıran araç sahibine de aynı ceza kesilir.
Ancak 15 yaşını doldurmamış kişiler hakkında Kabahatler Kanunu gereği idari yaptırım uygulanamaz; bu durumda yalnızca araç sahibine 23.474 TL ceza kesilir.
EHLİYETSİZ MOTOR KULLANMA CEZASI
Motosiklet kullanımı için A, A1, A2 veya M sınıfı ehliyete sahip olmak zorunludur. Bu ehliyetlere sahip olmadan motosiklet kullanan kişiler 23.474 TL idari para cezası ile cezalandırılır.
Ehliyeti olup motosiklet sınıfı bulunmayan kişiler için ceza 11.629 TL’dir. Cezanın süresinde ödenmemesi hâlinde faiz işler ve icra süreci başlatılabilir.
BAĞLANAN ARAÇ NASIL GERİ ALINIR?
Ehliyetsiz araç kullanılması hâlinde aracın tekrar aynı kişiye teslim edilmesi mümkün değildir. Ehliyetli bir kişi yoksa araç yediemin otoparkına çekilir. Aracın geri alınabilmesi için trafik cezası ve otopark ücretinin ödenmesi gerekir.
Altı ay boyunca alınmayan araçlar için araç sahibine tebligat yapılır. Tebligata rağmen alınmayan araçlar devlet hazinesine geçer.
EHLİYETSİZ ARAÇ KULLANMA CEZASINA İTİRAZ YOLU
Ehliyetsiz araç kullanma cezasına karşı, cezanın tebliğ veya tefhim tarihinden itibaren 15 gün içinde nöbetçi sulh ceza hâkimliğine itiraz edilebilir. Bu süre içinde başvuru yapılmazsa idari yaptırım kesinleşir.
İtiraz dilekçesine ceza tutanağı, ruhsat, ehliyet ve kimlik fotokopileri eklenmelidir. Ödeme yapılmışsa ödeme belgesi de dosyaya sunulmalıdır.
YARGITAY KARARLARI IŞIĞINDA EHLİYETSİZ ARAÇ KULLANMA
Yargıtay kararlarında, ehliyetsiz araç kullanımının sigorta şirketlerine rücu hakkı doğurduğu, ancak sigortacının doğrudan ehliyetsiz sürücüye yönelmesinin mümkün olmadığı vurgulanmaktadır. Ayrıca araç sahibinin kusurunun bulunması hâlinde rücu taleplerinin kabul edildiği görülmektedir.
KONU HAKKINDA SIKÇA SORULAN SORULAR
1.Ehliyetsiz araç kullanmak suç mu, kabahat mi?
Ehliyetsiz araç kullanma, Türk hukukunda kural olarak bir kabahat olarak düzenlenmiştir ve Karayolları Trafik Kanunu kapsamında idari para cezası uygulanır. Ancak ehliyetsiz araç kullanırken trafik güvenliğini tehlikeye düşüren bir durum oluşur, kaza meydana gelir ya da ölüm ve yaralanma söz konusu olursa, bu durumda Türk Ceza Kanunu kapsamında taksirle yaralama, taksirle öldürme veya trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçu gündeme gelebilir.
2.2026 yılında ehliyetsiz araç kullanma cezası ne kadar?
2026 yılı için yeniden değerleme oranı artışıyla birlikte ehliyetsiz araç kullanma cezası 23.474 TL olarak uygulanmaktadır. Bu ceza, sürücü belgesi olmayanlar, ehliyeti geri alınanlar ve ehliyeti iptal edilenler için aynıdır ve her yıl Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından güncellenmektedir.
3.Ehliyetsiz araç kullananla araç sahibine aynı anda ceza kesilir mi?
Evet, ehliyetsiz araba kullanan sürücü ile bu kişiye aracı bilerek veren araç sahibi ayrı ayrı cezalandırılır. Araç sahibine ceza, plaka üzerinden yazılır ve 2026 yılı itibarıyla araç sahibine kesilen ceza da 23.474 TL’dir.
4.Ehliyeti olup yanlış sınıf araç kullanmanın cezası nedir?
Ehliyeti olan ancak kullandığı araç sınıfına uygun ehliyeti bulunmayan kişiler için ceza, ehliyetsiz araç kullanma cezasından daha düşüktür. 2026 yılında yetersiz ehliyet sınıfıyla araç kullanma cezası 11.629 TL olarak uygulanmaktadır ve ayrıca ceza puanı da eklenir.
5.Ehliyeti geçici olarak alınan kişi araç kullanırsa ne olur?
Mahkeme, savcılık ya da idari bir karar ile ehliyeti geçici olarak geri alınan kişinin araç kullanması, ehliyetsiz araç kullanma kapsamında değerlendirilir. Bu durumda sürücüye 23.474 TL idari para cezası uygulanır ve aracın trafikten men edilmesi de mümkündür.
6.Ehliyetsiz araç kullanma cezası indirimli ödenebilir mi?
Evet, trafik cezası tebliğ edildikten sonra 1 ay içinde ödeme yapılması halinde %25 indirim uygulanır. Bu durumda ehliyetsiz araç kullanma cezası indirimli olarak ödenebilir ve ödeme yükü önemli ölçüde azalır.
7.Ehliyetsiz araç kullanma cezası taksitlendirilebilir mi?
Ehliyetsiz araç kullanma cezası, vergi dairesi veya e-Devlet üzerinden taksitlendirme yoluyla ödenebilir. Süresinde başvuru yapılması hâlinde dört taksit veya şartlarına göre 36 aya kadar taksit imkânı bulunmaktadır.
8.Ehliyetsiz araç kullanırken ceza puanı uygulanır mı?
Ehliyetsiz araç kullanma fiilinde doğrudan ceza puanı uygulanmasa da, ehliyet sınıfına aykırı araç kullanımı, ehliyeti yanında bulundurmama veya süresi dolmuş ehliyetle araç kullanma gibi hâllerde ceza puanı eklenir ve ehliyete el koyma yaptırımı gündeme gelebilir.
9.Ehliyetsiz araç kullanırken kaza yapılırsa ceza artar mı?
Ehliyetsiz kazaya karışmak, tek başına cezayı artıran bir neden değildir. Ancak kazanın meydana gelmesinde ehliyetsiz sürücünün kusuru varsa, ayrıca kusura dayalı trafik cezaları ve ceza hukuku yaptırımları uygulanabilir.
10.Ehliyetsiz kazada sigorta hasarı karşılar mı?
Ehliyetsiz araç kullanma halinde sigorta şirketi kural olarak zararı karşılamaz. Karşılasa bile, ödediği tazminatı araç sahibine rücu edebilir, yani geri isteyebilir. Bu durum araç sahipleri açısından ciddi bir mali risk oluşturur.
11.Ehliyetsiz ve alkollü araç kullanmanın cezası nasıl uygulanır?
Ehliyetsiz araç kullanmak ve alkollü araç kullanmak ayrı ayrı kabahatlerdir. Bu nedenle her iki ihlal için ayrı ayrı idari para cezası uygulanır. Alkollü araç kullanma cezası promil oranına göre değişir ve ehliyete el koyma yaptırımı da uygulanabilir.
12.18 yaş altı ehliyetsiz araç kullanırsa ceza kime kesilir?
18 yaşını doldurmadan ehliyetsiz araç kullanan kişilere idari para cezası uygulanır. Ancak sürücü 15 yaşını doldurmamışsa, Kabahatler Kanunu gereği kendisine ceza verilmez ve ceza yalnızca araç sahibine uygulanır.
13.Ehliyetsiz motor kullanmanın cezası farklı mı?
Hayır, ehliyetsiz motor kullanma cezası ile ehliyetsiz otomobil kullanma cezası aynıdır. 2026 yılı için ehliyetsiz motor kullanma cezası da 23.474 TL olarak uygulanmaktadır.
14.Ehliyeti var ama motor ehliyeti yoksa ceza ne olur?
Ehliyeti olup motor sınıfı bulunmayan kişilerin motosiklet kullanması hâlinde 11.629 TL idari para cezası uygulanır. Bu durum yetersiz ehliyet sınıfıyla araç kullanma olarak değerlendirilir.
15.Ehliyetsiz araç kullanıldığında araç bağlanır mı?
Evet, ehliyetsiz araç kullanma tespit edildiğinde araç, ehliyetsiz sürücüye teslim edilmez. Ehliyetli bir kişi yoksa araç yediemin otoparkına çekilir ve trafikten men edilir.
16.Bağlanan araç nasıl geri alınır?
Bağlanan aracın geri alınabilmesi için ehliyetsiz araç kullanma cezasının ve yediemin otopark ücretlerinin ödenmesi gerekir. Araç sahibi, gerekli belgelerle birlikte aracı teslim alabilir.
17.Ehliyetsiz araç kullanma cezasına itiraz edilebilir mi?
Evet, ehliyetsiz araç kullanma cezasına karşı 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine itiraz edilebilir. Süresi içinde itiraz edilmezse ceza kesinleşir.
18.İtiraz için hangi belgeler gereklidir?
İtiraz dilekçesi, trafik ceza tutanağı, ruhsat fotokopisi, ehliyet fotokopisi, kimlik fotokopisi ve varsa ödeme belgesi, sulh ceza hâkimliğine yapılacak başvuruya eklenmelidir.
19.Araç sahibinin “haberim yoktu” savunması kabul edilir mi?
Uygulamada sulh ceza hâkimlikleri, araç sahibinin “ehliyeti olduğunu sanıyordum” veya “habersiz almış” şeklindeki savunmalarını çoğu zaman hayatın olağan akışına aykırı bularak reddetmektedir.
20.Ehliyetsiz araç kullanmanın uzun vadeli sonuçları nelerdir?
Ehliyetsiz araç kullanma yalnızca para cezasıyla sınırlı kalmaz; araç bağlama, sigorta rücu davaları, ceza yargılaması riski ve yüksek maliyetler gibi ciddi sonuçlar doğurur. Bu nedenle sürücü belgesi olmadan araç kullanmamak ve araç sahiplerinin de aracı kime teslim ettiğine dikkat etmesi büyük önem taşır.
MİMOZA HUKUK BÜROSU OLARAK HUKUKİ HİZMETLERİMİZ
Mimoza Hukuk Bürosu olarak, ehliyetsiz araç kullanma cezası, araç sahibine kesilen plaka cezası, alkollü ve ehliyetsiz araç kullanma, ehliyetsiz kazaya karışma, araç bağlama işlemleri ve sulh ceza hâkimliğine itiraz süreçleri başta olmak üzere trafik ve ceza hukuku alanında müvekkillerimize kapsamlı hukuki destek sunmaktayız. Trafik cezasına itiraz dilekçelerinin hazırlanması, idari para cezalarının hukuka uygunluğunun denetlenmesi, sigorta şirketlerinin rücu taleplerine karşı savunma yapılması ve Yargıtay içtihatları doğrultusunda stratejik dava takibi ile hak kayıplarının önüne geçmeyi amaçlıyoruz. Her somut olayın kendi özelliklerine göre değerlendirilmesi gerektiği bilinciyle, müvekkillerimize güncel mevzuat ve uygulamalar çerçevesinde şeffaf, etkin ve çözüm odaklı avukatlık hizmeti vermekteyiz.
İSTANBUL AVUKAT İLETİŞİM BİLGİLERİ
| Bilgi | Açıklama |
|---|---|
| İstanbul Avukatı | Fatma Türkan Kamış |
| Telefon | 0532 685 61 40 |
| Adres | AC MOMENT PLAZA / Soğanlık Yeni Mah. Baltacı Mehmet Paşa Sk. B Blok Kat:18 D No:152, Kartal / İstanbul |
| mimozahukuk@gmail.com | |
| Hizmet Alanları | Ceza, Boşanma, Kira, Gayrimenkul, İcra, Ticaret, Yabancılar, İş Hukuku |
| Avukata Sor Hattı | ➔ Tıklayın |
