İŞÇİ CUMARTESİ ÇALIŞMAK ZORUNDA MI? CUMARTESİ YILLIK İZİNDEN SAYILIR MI?
Cumartesi gününün yıllık izin süresinden sayılıp sayılmayacağı, işyerindeki çalışma düzeni ve iş sözleşmesi hükümlerine göre belirlenir; haftalık 6 gün çalışma sisteminde Cumartesi genellikle iş günü kabul edilirken, haftalık 5 gün çalışma modelinde açıkça hafta tatili olarak düzenlenmişse izin hesabına dahil edilmez.
Bu ayrım yalnızca yıllık izin hesaplama bakımından değil; fazla mesai, ücret hesaplaması, haklı fesih, kıdem tazminatı ve hatta işten ayrılma sonrası işsizlik maaşı hakkı açısından da doğrudan sonuç doğurur.
4857 sayılı İş Kanunu çerçevesinde işçi hakları korunurken, sözleşmede Cumartesi’nin iş günü mü yoksa hafta tatili mi olduğunun açıkça belirtilmesi, ileride doğabilecek iş hukuku uyuşmazlıklarının ve izin alacağı davalarının önüne geçer; bu nedenle hem işçi hem işveren açısından Cumartesi gününün statüsü, izin planlaması ve tazminat hesaplarında kritik öneme sahiptir.
CUMARTESİ YILLIK İZİNDEN SAYILIR MI?
Cumartesi gününün yıllık izin süresinden sayılıp sayılmayacağı, işçinin çalıştığı sisteme ve iş sözleşmesi hükümlerine göre değişir. 4857 sayılı İş Kanunu’na göre yıllık izin hesabı “iş günü” üzerinden yapılır. Yanlış uygulama, ileride kıdem tazminatı ve izin alacaklarına ilişkin dava konusu olabilir.
- ➔ Eğer işyerinde haftalık 6 gün çalışma düzeni varsa, Cumartesi iş günü kabul edilir ve yıllık izin hesabına dahil edilir. Bu durumda 14 gün yıllık izin kullanan bir işçinin izin süresinden 12 iş günü düşer. (Yalnızca hafta tatili olan pazar günleri izne dahil edilmez)
- ➔ Ancak haftalık 5 gün çalışma sisteminde Cumartesi açıkça hafta tatili olarak belirlenmişse, bu gün yıllık izin süresinden düşülmez. Çünkü kanun gereği hafta tatili ve resmi tatil günleri yıllık izin hesabına dahil edilmez. Bu ayrım özellikle “Cumartesi izin gününden sayılır mı?” sorusunu sıkça araştıran çalışanlar için kritik önemdedir. (Bu durumda hafta tatili olan cumartesi ve pazar günleri izne dahil edilmez)
- ➔ Eğer sözleşmede Cumartesi hem hafta tatili hem de izin süresine dahil edileceği şeklinde özel bir hüküm varsa, bu durumda işçinin izni Cumartesi gününü kapsayacak şekilde hesaplanır. (Bu durumda sözleşmede kural olduğundan Cumartesi hafta tatili ama izin süresine dahil edilir, yalnızca hafta tatili olan pazar günleri izne dahil edilmez)
Yargıtay uygulamaları da sözleşme serbestisini esas almakta, açık düzenleme varsa buna göre değerlendirme yapmaktadır. Bu nedenle işçilerin ve işverenlerin yıllık izin planlamasında mutlaka yazılı sözleşme hükümlerini dikkate alması gerekir.
CUMARTESİ TATİLİ HAKKINDA BİLİNMESİ GEREKENLER
Her işçi haftada en az 24 saat kesintisiz hafta tatili hakkına sahiptir. Bu hak anayasal güvence altındadır ve işveren tarafından keyfi olarak kaldırılamaz.
İşyerinde Cumartesi ve Pazar günleri hafta tatili olarak belirlenmişse, bu günler yıllık izin süresinden düşülmez. Böyle bir durumda 14 gün izin kullanan işçi fiilen 10 iş günü izin kullanmış sayılır.
Sözleşmede Cumartesi günü açıkça “iş günü” olarak düzenlenmişse, izin hesabında bu gün dikkate alınır.
Eğer sözleşmede Cumartesi hakkında hiçbir hüküm yoksa, uygulamada genellikle işin fiili düzeni esas alınır. Haftada 6 gün çalışan işyerlerinde Cumartesi iş günü kabul edilir ve izin süresinden sayılır.
Bu konu özellikle yıllık izin hesaplama, işçi alacakları ve iş hukuku uyuşmazlıklarında önem taşır.
Cumartesi gününün statüsü, yalnızca izin süresini değil, aynı zamanda fazla çalışma ve ücret hesaplamasını da etkiler.
Cumartesi hafta tatili olduğu halde çalıştırılan işçi, haftalık 45 saati aşması halinde fazla mesai ücreti talep edebilir.
Bu nedenle hem işçi hem işveren açısından doğru sözleşme düzenlemesi, ileride doğabilecek işçi hakları uyuşmazlıklarını önler.
CUMARTESİ, TAZMİNAT VE İŞSİZLİK MAAŞI İLİŞKİSİ
Yıllık izin günleri iş günü esasına göre hesaplanır ve hafta tatilleri izin süresinden düşülmez. Cumartesi hafta tatili olan bir işyerinde işçinin bu gün çalıştırılması, fazla çalışma veya hafta tatili ücreti doğurabilir. Ücretin eksik ödenmesi halinde işçi, haklı fesih hakkını kullanabilir ve şartları varsa kıdem tazminatı talep edebilir.
Haftada 6 gün çalışılan bir işyerinde ise Cumartesi iş günüdür. İşçi Cuma günü izin almışsa Cumartesi işe dönmelidir; aksi halde devamsızlık gündeme gelebilir. Bu durum özellikle işten çıkarma süreçlerinde önemlidir. Hatalı değerlendirme, işçinin işsizlik maaşı hakkını etkileyebilir. Çünkü devamsızlık nedeniyle fesih halinde işsizlik ödeneği alınamayabilir.
Cumartesi gününün izin ve çalışma statüsü, hem fazla mesai, hem yıllık izin alacağı, hem de işten ayrılma halinde tazminat hesaplarını doğrudan etkiler. Bu nedenle iş sözleşmesinin açık olması, bordro kayıtlarının düzenli tutulması ve uygulamanın kanuna uygun yürütülmesi gerekir. İşçi hakları bakımından doğru hesaplama yapılmadığında dava yoluna başvurulabilir ve eksik ödenen izin veya ücret alacakları geriye dönük talep edilebilir.
CUMARTESİ KONUSUNDA SIKÇA SORULAN SORULAR
1.Cumartesi yıllık izinden sayılır mı?
Cumartesi gününün yıllık izin süresinden sayılıp sayılmayacağı, işyerindeki çalışma düzenine ve iş sözleşmesi hükümlerine bağlıdır. Haftalık 6 gün çalışma sisteminde Cumartesi iş günü kabul edildiğinden yıllık izin hesaplama yapılırken izin süresinden düşülür. Ancak haftalık 5 gün çalışma modelinde Cumartesi hafta tatili olarak düzenlenmişse yıllık izin hesabına dahil edilmez.
2.Haftada 5 gün çalışan işçide Cumartesi izinden düşer mi?
Haftada 5 gün çalışma esasına göre faaliyet gösteren bir işyerinde Cumartesi açıkça hafta tatili ise, bu gün yıllık izin süresinden sayılmaz. Bu durumda 14 gün yıllık izin kullanan bir işçi fiilen 10 iş günü izin kullanmış olur. İş Kanunu uygulamasında esas olan, sözleşmede ve fiili çalışmada Cumartesi’nin statüsüdür.
3.Haftada 6 gün çalışılan işyerinde Cumartesi izin hesabına dahil edilir mi?
Evet, haftada 6 gün çalışma sisteminde Cumartesi iş günü kabul edilir ve yıllık izin süresinden sayılır. Bu durumda yıllık izin hesaplama iş günü esasına göre yapılır. İşçi Cuma günü izin almışsa Cumartesi işe dönmek zorundadır.
4.Sözleşmede Cumartesi hakkında hüküm yoksa ne olur?
İş sözleşmesinde Cumartesi gününe ilişkin açık bir düzenleme yoksa, işyerindeki fiili çalışma düzeni dikkate alınır. Eğer işyeri haftada 6 gün çalışıyorsa Cumartesi iş günü sayılır; 5 gün çalışılıyorsa genellikle hafta tatili kabul edilir. Uyuşmazlık halinde iş hukuku yargılamasında uygulama ve bordro kayıtları incelenir.
5.Cumartesi hafta tatili ise yıllık izinden düşülür mü?
Cumartesi hafta tatili olarak belirlenmişse, yıllık izin süresinden düşülmez. Çünkü İş Kanunu gereği hafta tatili ve resmi tatil günleri yıllık izin hesabına dahil edilmez. Bu durum işçi hakları bakımından önemli bir koruma sağlar.
6.Cumartesi çalışılırsa fazla mesai olur mu?
Cumartesi hafta tatili olmasına rağmen çalıştırılan işçi, haftalık 45 saati aşması halinde fazla mesai ücreti talep edebilir. Ayrıca hafta tatili günü çalıştırma halinde ek ücret hakkı doğabilir. Bu nedenle Cumartesi’nin iş günü mü yoksa hafta tatili mi olduğu ücret hesaplamasında belirleyicidir.
7.Cumartesi izinli olan işçi işe gelmezse devamsızlık olur mu?
Haftada 6 gün çalışan bir işyerinde Cumartesi iş günü ise ve işçi izni Cuma günü bitmesine rağmen Cumartesi işe gelmezse devamsızlık gündeme gelebilir. Bu durum haklı fesih sebebi oluşturabilir. İşsizlik maaşı hakkı da fesih nedenine göre etkilenebilir.
8.14 gün yıllık izin alan işçinin kaç günü düşer?
Bu hesaplama çalışma sistemine göre değişir. Haftalık 6 gün çalışma varsa 14 gün izin alan işçinin 12 iş günü düşer. Haftalık 5 gün çalışma ve Cumartesi hafta tatili ise 10 iş günü izin kullanılmış sayılır.
9.Cumartesi resmi tatil olursa izin hesabı nasıl yapılır?
Cumartesi günü resmi tatil ise ve aynı zamanda hafta tatiline denk geliyorsa yıllık izin süresinden düşülmez. Resmi tatil günleri iş günü olarak kabul edilmez. Bu durum yıllık izin hesaplama açısından işçi lehinedir.
10.Cumartesi izne dahil edilirse tazminat etkilenir mi?
Yanlış yıllık izin hesaplama, ileride kıdem tazminatı ve izin alacağı davalarına konu olabilir. Eksik kullandırılan izinler işten ayrılma halinde ücret olarak talep edilebilir. Bu nedenle doğru hesaplama tazminat sürecinde önem taşır.
11.Cumartesi günü çalışmayan işçi ücret alır mı?
Eğer Cumartesi hafta tatili olarak belirlenmişse, işçi çalışmasa da hafta tatili ücretine hak kazanır. Ancak Cumartesi iş günü ise ve çalışılmamışsa, mazeretsiz devamsızlık halinde ücret kesintisi yapılabilir. Bu ayrım iş sözleşmesine göre değerlendirilir.
12.Cumartesi günü izinli olan işçi Pazar da izinden sayılır mı?
Yıllık izin iş günü esasına göre hesaplanır. Hafta tatili olan Pazar günü yıllık izin süresinden düşülmez. Dolayısıyla Cuma günü başlayan izin Cumartesi iş günü ise düşer, Pazar ise düşmez.
13.Cumartesi’nin iş günü sayılması zorunlu mu?
Hayır, zorunlu değildir. İşveren çalışma düzenini haftalık 5 gün olarak belirleyebilir. Ancak bu durumun iş sözleşmesi ve bordro uygulamasında açıkça yer alması gerekir.
14.Cumartesi izin hesabında neden önemlidir?
Cumartesi’nin statüsü yıllık izin hesaplama, fazla mesai, haklı fesih ve kıdem tazminatı açısından zincirleme etki yaratır. Yanlış uygulama işçi alacakları davasına yol açabilir. Bu nedenle iş hukuku uygulamasında kritik bir konudur.
15.Cumartesi günü için haklı fesih yapılabilir mi?
Eğer Cumartesi hafta tatili olmasına rağmen işçi sürekli çalıştırılıyor ve ücret ödenmiyorsa, işçi haklı fesih hakkını kullanabilir. Bu durumda kıdem tazminatı talep etme hakkı doğabilir. İşsizlik maaşı ise fesih gerekçesine göre değerlendirilir.
16.Cumartesi günü izin planlaması nasıl yapılmalı?
İzin planlaması yapılırken işyerinin haftalık çalışma düzeni esas alınmalıdır. İnsan kaynakları birimi, iş sözleşmesi ve İş Kanunu hükümlerine uygun şekilde yıllık izin hesaplama yapmalıdır. Yazılı planlama olası uyuşmazlıkları önler.
17.Cumartesi çalışması hafta tatili ücreti doğurur mu?
Cumartesi hafta tatili olarak belirlenmişse ve işçi o gün çalıştırılmışsa, hafta tatili ücreti gündeme gelir. Ayrıca haftalık 45 saati aşan kısım fazla mesai olarak değerlendirilir. Ücretin eksik ödenmesi işçi hakları ihlaline yol açar.
18.Cumartesi günü izin kullanan işçi işsizlik maaşı alabilir mi?
Cumartesi’nin izin hesabındaki statüsü doğrudan işsizlik maaşı hakkını belirlemez. Ancak devamsızlık veya haklı fesih gibi durumlar işsizlik maaşı açısından önemlidir. Fesih nedeni belirleyici unsurdur.
19.Cumartesi izinden düşülmezse işveren ne yapmalı?
İşveren, çalışma düzenini açık şekilde sözleşmeye yazmalı ve bordro uygulamasını buna göre düzenlemelidir. Aksi halde yıllık izin ve kıdem tazminatı hesaplamalarında hatalı uygulama nedeniyle dava riski doğar. İş hukuku denetimlerinde yazılı kayıt esas alınır.
20.Cumartesi konusunda uyuşmazlık çıkarsa ne yapılmalı?
Uyuşmazlık halinde öncelikle iş sözleşmesi, toplu iş sözleşmesi ve fiili çalışma düzeni incelenir. Çözüm sağlanamazsa arabuluculuk ve dava süreci gündeme gelebilir. İşçi hakları kapsamında yıllık izin, fazla mesai ve tazminat alacakları yargı yoluyla talep edilebilir.
MİMOZA HUKUK BÜROSU OLARAK HUKUKİ HİZMETLERİMİZ
Mimoza Hukuk Bürosu olarak, iş hukuku, yıllık izin hesaplama, fazla mesai alacağı, kıdem tazminatı, haklı fesih, işsizlik maaşı ve işçi-işveren uyuşmazlıkları başta olmak üzere tüm çalışma hayatı kaynaklı davalarda kapsamlı hukuki danışmanlık ve dava takibi hizmeti sunmaktayız. Cumartesi gününün iş günü mü yoksa hafta tatili mi olduğu, yıllık izin süresinden sayılıp sayılmayacağı, eksik ücret ödemesi ve devamsızlık iddiaları gibi teknik konularda; sözleşme incelemesi, arabuluculuk süreci yönetimi ve dava aşamasında profesyonel temsil sağlıyoruz. İşçi haklarının korunması ve işverenlerin hukuka uygun uygulama geliştirmesi adına güncel mevzuat ve Yargıtay kararları ışığında stratejik çözümler üretmekteyiz.
İSTANBUL AVUKAT İLETİŞİM BİLGİLERİ
| İstanbul Avukatı | Fatma Türkan Kamış |
| Telefon | 0532 685 61 40 |
| Adres | AC MOMENT PLAZA / Soğanlık Yeni Mah. Baltacı Mehmet Paşa Sk. B Blok Kat:18 D NO:152, Kartal / İstanbul |
| mimozahukuk@gmail.com | |
| Hizmet Alanları | Ceza, Boşanma, Kira, Gayrimenkul, İcra, Ticaret, Yabancılar, İş Hukuku |
| Avukata Sor Hattı | ➔ Tıklayın |
SONUÇ
Sonuç olarak Cumartesi gününün yıllık izin süresinden sayılıp sayılmayacağı, işyerindeki çalışma sistemi ve iş sözleşmesi hükümleri çerçevesinde değerlendirilmelidir; haftalık 6 gün çalışma düzeninde iş günü kabul edilen Cumartesi izin hesabına dahil edilirken, haftalık 5 gün çalışma modelinde hafta tatili olarak belirlenmişse yıllık izin hesaplama dışında tutulur. Bu teknik ayrım yalnızca izin süresini değil, aynı zamanda fazla mesai, ücret hesaplaması, olası haklı fesih, kıdem tazminatı ve işsizlik maaşı haklarını da doğrudan etkiler. 4857 sayılı İş Kanunu kapsamında işçi haklarının korunabilmesi için Cumartesi gününün statüsünün açık ve yazılı biçimde düzenlenmesi, bordro ve uygulamanın buna uygun yürütülmesi şarttır; aksi halde iş hukuku uyuşmazlıklarında ciddi hak kayıpları ve dava süreçleri gündeme gelebilir.
