YURT DIŞI BORÇLANMASI İLE EMEKLİLİK ŞARTLARI 2026
Yurt dışı borçlanması, yurt dışında çalışan Türk vatandaşları ile ev hanımlarının, SGK üzerinden prim günü kazanarak Türkiye’den emekli olabilmesini sağlayan en önemli sosyal güvenlik uygulamalarından biridir. Özellikle sigorta başlangıcı, EYT, Bağ-Kur kapsamında değerlendirme, emeklilik yaşı, SGK borçlanma hesaplama, kesin dönüş şartı ve yurt dışı emekli maaşı gibi konular, gurbetçilerin en sık araştırdığı hukuki süreçler arasında yer almakta olup, eksik veya hatalı işlem yapılması ciddi hak kayıplarına neden olabilmektedir.
- ➔ Yurt dışı çalışma süreleri SGK’ya borçlanılabilir
- ➔ Yurt dışı borçlanmaları Bağ-Kur kapsamında sayılır
- ➔ Şartları varsa sigorta başlangıcı Türkiye’de geçerli olur
- ➔ EYT ve erken emeklilik açısından avantaj sağlayabilir
- ➔ SGK borçlanma bedeli 3 ay içinde ödenmelidir
- ➔ Kesin dönüş yapılmadan emekli aylığı bağlanmaz
- ➔ SGK’nın ret işlemlerine karşı dava açılabilir
- ➔ Eksik belge veya süre çakışması borçlanmayı geçersiz kılabilir
- ➔ Sosyal güvenlik hukuku alanında uzman desteği hak kaybını önleyebilir
YURT DIŞI BORÇLANMASI KİMLER TARAFINDAN YAPILABİLİR?
Yurt dışı hizmet borçlanması, 3201 sayılı Kanun kapsamında düzenlenmiş olup SGK Genelgeleri ve ilgili Yönetmelik hükümleri doğrultusunda uygulanmaktadır. Bu sistem sayesinde yurt dışında çalışan Türk vatandaşları, belirli şartları yerine getirerek Türkiye’de emeklilik hakkı elde edebilmektedir.
Kanuna göre aşağıdaki kişiler yurt dışı borçlanması yapabilir:
➔ Yurt dışında çalışan Türk vatandaşları,
➔ Doğumla Türk vatandaşı olup sonradan izinle vatandaşlıktan çıkan kişiler,
➔ Yurt dışında çalışırken veya kesin dönüş yaptıktan sonra vefat eden kişilerin hak sahipleri,
➔ Sosyal güvenlik sözleşmesi kapsamında kısmi emekli aylığı alanlar,
➔ Borçlanılacak dönemlerde Türkiye’de SGK primi ödememiş olanlar,
➔ 18 yaşını tamamlamış kişiler.
Yurt dışı emeklilik işlemlerinde vatandaşlık durumu, çalışma süresi, ev kadınlığı süresi ve SGK prim geçmişi büyük önem taşımaktadır.
HANGİ YURT DIŞI SÜRELERİ BORÇLANILABİLİR?
Kanun kapsamında yalnızca yurt dışında geçen çalışma süreleri değil, bazı işsizlik ve ev kadınlığı dönemleri de borçlanılabilmektedir.
Borçlanılabilecek süreler şunlardır:
➔ Yurt dışında sigortalı olarak çalışılan süreler,
➔ Çalışmalar arasında veya sonunda bulunan bir yıla kadar işsizlik süreleri,
➔ Yurt dışında ev hanımı olarak geçirilen süreler.
Örneğin Almanya’da çalışan bir kişinin farklı dönemlerde çalışıp işsiz kaldığı süreler varsa, her çalışma dönemi arasındaki 1 yıllık işsizlik süresi ayrıca borçlanmaya dahil edilebilir. Aynı şekilde uzun yıllar yurt dışında yaşayan kadınlar, çalışma yapmamış olsalar bile ev kadını olarak geçen süreleri SGK borçlanması kapsamında değerlendirebilir.
Ancak önemli bir nokta şudur: Borçlanılmak istenen dönemlerde Türkiye’de sigortalı çalışma bulunmamalıdır. Türkiye’deki sigorta günleri ile çakışan süreler geçerli kabul edilmez.
YURT DIŞI BORÇLANMA ÜCRETİ NASIL HESAPLANIR?
Yurt dışı borçlanması yapacak kişi ister tüm çalışma süresini ister sadece bir bölümünü borçlanabilir. Ödenecek SGK borçlanma tutarı, seçilecek günlük kazanç miktarına göre hesaplanır.
Mevcut sistemde borçlanma bedeli: Günlük seçilen kazancın %45’i üzerinden hesaplanmaktadır.
Borçlanma hesabında asgari ücret ile azami prime esas kazanç arasında seçim yapılabilir. Prime esas kazanç yükseldikçe ödenecek borç miktarı da artmaktadır.
SGK tarafından hesaplanan borç miktarı kişiye resmi olarak tebliğ edilir ve tebliğ tarihinden itibaren 3 ay içinde ödeme yapılması gerekir.
Bu süre içinde ödeme yapılmazsa başvurunun geçerliliği sona erer ve yeniden başvuru yapılması gerekir.
Borçlanma sonrası kazanılan günler, Türkiye’deki mevcut SGK prim günleriyle birleştirilerek emeklilik hesabına dahil edilir.
YURT DIŞI BORÇLANMASI BAĞ-KUR KAPSAMINDA SAYILIR
7186 sayılı Kanun ile yapılan değişiklik sonrası, yurt dışı hizmet borçlanmaları artık doğrudan: 5510 sayılı Kanun’un 4/1-b maddesi kapsamında yani Bağ-Kur statüsünde değerlendirilmektedir.
Bu değişiklik, emeklilik şartlarını doğrudan etkileyen önemli bir düzenleme olmuştur. Çünkü Bağ-Kur kapsamında emeklilik için gereken yaş ve prim şartları çoğu zaman SSK’ya göre daha ağırdır.
Ayrıca yurt dışındaki işyerlerinde çalıştırılan Türk işçilerinin yaptığı borçlanmalar da yine Bağ-Kur kapsamında kabul edilmektedir.
Uygulamada özellikle yüksek prim oranı ve Bağ-Kur şartlarının uygulanması nedeniyle birçok gurbetçi açısından sistemin maliyetli hale geldiği yönünde eleştiriler bulunmaktadır.
YURT DIŞI ÇALIŞMALARI TÜRKİYE’DE SİGORTA BAŞLANGICINI GERİYE ÇEKER Mİ?
Yurt dışı sigorta başlangıç tarihi, bazı durumlarda Türkiye’deki SGK giriş tarihini geriye çekebilir. Ancak bunun için Türkiye ile çalışılan ülke arasında sosyal güvenlik sözleşmesi bulunmalı ve sözleşmede bu konuda açık hüküm yer almalıdır.
Örneğin Türkiye-Almanya Sosyal Güvenlik Sözleşmesi kapsamında: Alman sigortasına ilk giriş tarihi, Türkiye’de sigorta başlangıcı olarak kabul edilmektedir.
Bu durum özellikle:
➔ Erken emeklilik,
➔ EYT kapsamı,
➔ 3600 gün emekliliği,
➔ 4500 günle emeklilik,
➔ Sigortalılık süresi şartı,
gibi konularda büyük avantaj sağlayabilmektedir.
Borçlanılan süreler, Türkiye’deki sigorta başlangıcını geriye çekerek kişinin daha erken emekli olmasına imkan verebilir.
YURT DIŞI BORÇLANMASI SONRASI EMEKLİ AYLIĞI ŞARTLARI
Yurt dışı borçlanması yapabilmek için kesin dönüş şartı aranmasa da, emekli aylığı bağlanabilmesi için:
➔ Yurda kesin dönüş yapılmış olması,
➔ Hesaplanan borcun tamamen ödenmiş olması,
➔ Yazılı emeklilik başvurusunda bulunulması,
gerekmektedir.
Kişi ister tüm süreyi ister bir kısmını borçlanabilir. Eğer yalnızca Türkiye’deki primlerle emeklilik mümkün olursa tam aylık bağlanır. Ancak Türkiye ve yabancı ülkedeki çalışmalar birleştirilerek emeklilik sağlanıyorsa bu durumda kısmi emekli aylığı söz konusu olur.
Sosyal güvenlik sözleşmesi bulunan ülkelerde her ülke kendi mevzuatına göre hesaplama yapar ve çalışma süresi oranında aylık bağlar.
YURT DIŞI BORÇLANMASINDAN VAZGEÇME MÜMKÜN MÜ?
Borçlanma yaptıktan sonra kişiler:
➔ Tamamen,
➔ Ya da kısmen,
borçlanmadan vazgeçebilir.
Borçlanmadan vazgeçilmesi halinde ödenen tutarlar faizsiz şekilde geri alınabilir. Kısmi vazgeçme durumunda ise kalan süre yeniden hesaplanır ve fazla ödenen tutar iade edilir.
Borçlanmadan vazgeçen kişi daha sonra yeniden SGK yurt dışı borçlanma başvurusu yapabilir.
SGK YURT DIŞI BORÇLANMASINI HANGİ DURUMLARDA GEÇERSİZ SAYAR?
SGK bazı durumlarda yapılan borçlanma işlemini geçersiz kabul edebilir. En sık karşılaşılan nedenler şunlardır:
➔ Eksik belge sunulması,
➔ Türk vatandaşlığı şartının sağlanmaması,
➔ Türkiye’deki sigortalı çalışmalarla süre çakışması,
➔ Belgelerde hata veya eksiklik bulunması.
Ancak kişi borçlanmadan açıkça vazgeçmediği sürece, ödenen prim karşılığındaki sürelerin dikkate alınması gerekir.
SGK’nın başvuruyu sonuçlandırırken makul sürede işlem yapması ve eksiklikleri kişiye bildirmesi hukuki güvenlik açısından önem taşımaktadır.
SGK BORÇLANMA BAŞVURUSUNU REDDEDERSE DAVA AÇILABİLİR Mİ?
SGK’nın yurt dışı borçlanma talebini reddetmesi halinde iş mahkemesinde: “Borçlanmanın geçerli olduğunun tespiti davası” açılabilmektedir.
Yargıtay kararlarına göre SGK’nın hukuka aykırı işlem yapması halinde dava açma süresi ve borç hesaplamasında esas alınacak tarih büyük önem taşımaktadır.
Özellikle:
➔ SGK’nın yanlış ret işlemleri,
➔ Başvuruya cevap verilmemesi,
➔ Eksik inceleme yapılması,
durumlarında açılacak davalar sonucunda kişinin borçlanma hakkı korunabilmektedir.
Ancak uzun süre işlem yapılmadan beklenmesi halinde mahkemeler yeni başvuru tarihi üzerinden değerlendirme yapılmasına karar verebilmektedir.
Bu nedenle yurt dışı borçlanma işlemlerinde sürelerin dikkatle takip edilmesi ve gerektiğinde sosyal güvenlik hukuku alanında uzman avukat desteği alınması büyük önem taşır.
YURT DIŞI BORÇLANMASI VE EMEKLİLİK SIKÇA SORULAN SORULAR
1. Yurt dışı borçlanması nedir?
Yurt dışı borçlanması, yurt dışında çalışan veya ev kadını olarak yaşayan Türk vatandaşlarının, bu süreleri SGK’ya prim ödeyerek Türkiye’de emeklilik hesabına dahil ettirmesidir. Bu sistem sayesinde gurbetçiler Türkiye’den emekli olabilir ve eksik prim günlerini tamamlayabilir.
2. Kimler yurt dışı borçlanması yapabilir?
Türk vatandaşları, doğumla Türk vatandaşı olup izinle vatandaşlıktan çıkan kişiler, yurt dışında çalışanlar, ev kadınları ve bazı durumlarda hak sahipleri SGK yurt dışı borçlanması yapabilir. Başvuru için 18 yaş şartı da aranmaktadır.
3. Yurt dışı ev kadınlığı süreleri borçlanılabilir mi?
Evet. Yurt dışında yaşayan kadınlar, çalışmamış olsalar bile ev kadını olarak geçen sürelerini borçlanabilir. Özellikle Almanya, Hollanda, Fransa ve Belçika’da yaşayan Türk vatandaşları tarafından bu yöntem sık kullanılmaktadır.
4. Yurt dışı borçlanması emeklilik yaşını düşürür mü?
Bazı durumlarda düşürebilir. Özellikle sosyal güvenlik sözleşmesi bulunan ülkelerde ilk sigorta giriş tarihi Türkiye’de başlangıç kabul edilirse EYT, erken emeklilik ve sigortalılık süresi açısından avantaj sağlayabilir.
5. Yurt dışı borçlanması SSK mı yoksa Bağ-Kur mu sayılır?
Mevcut düzenlemeye göre yurt dışı hizmet borçlanmaları 5510 sayılı Kanun’un 4/1-b maddesi kapsamında yani Bağ-Kur statüsünde değerlendirilmektedir. Bu nedenle emeklilik hesabı Bağ-Kur şartlarına göre yapılır.
6. Yurt dışı borçlanması için kesin dönüş şart mı?
Borçlanma başvurusu için kesin dönüş şartı aranmaz. Ancak Türkiye’den emekli aylığı bağlanabilmesi için yurda kesin dönüş yapılmış olması gerekir.
7. Yurt dışı borçlanma ücreti nasıl hesaplanır?
Borçlanma bedeli, kişinin seçtiği günlük prime esas kazancın yüzde 45’i üzerinden hesaplanır. Asgari ücret üzerinden daha düşük ödeme yapılabileceği gibi daha yüksek emekli maaşı için yüksek kazanç seçimi de yapılabilir.
8. Yurt dışı borçlanması taksitle ödenebilir mi?
Hayır. SGK tarafından hesaplanan borç tutarı tebliğ edildikten sonra tamamının 3 ay içinde ödenmesi gerekir. Süresinde ödeme yapılmazsa başvuru geçersiz olur ve yeniden başvuru yapılması gerekir.
9. Yurt dışı işsizlik süreleri borçlanılabilir mi?
Evet. Yurt dışında çalışma süreleri arasında veya sonunda bulunan işsizlik sürelerinin her biri için 1 yıla kadar borçlanma yapılabilmektedir.
10. Yurt dışı borçlanması için hangi belgeler gerekir?
Çalışılan ülkeden alınacak sigorta dökümleri, çalışma belgeleri, vatandaşlık belgeleri ve SGK’nın istediği diğer resmi evraklar gereklidir. Eksik belge olması halinde SGK başvuruyu reddedebilir.
11. Almanya sigorta başlangıcı Türkiye’de geçerli olur mu?
Türkiye ile Almanya arasında sosyal güvenlik sözleşmesi bulunduğu için Alman rant sigortasına giriş tarihi bazı durumlarda Türkiye’de ilk sigorta başlangıcı olarak kabul edilmektedir.
12. Yurt dışı borçlanması ile EYT’den yararlanılabilir mi?
Eğer yurt dışındaki ilk sigorta tarihi Türkiye’de başlangıç olarak kabul ediliyorsa ve diğer şartlar sağlanıyorsa kişi EYT kapsamında değerlendirilerek emeklilik hakkı kazanabilir.
13. Yurt dışı borçlanması emekli maaşını artırır mı?
Borçlanma yapılırken yüksek prime esas kazanç seçilmesi halinde emekli maaşı artabilir. Ancak yalnızca düşük tutardan yapılan borçlanmalar genellikle düşük emekli aylığına neden olur.
14. Yurt dışı borçlanması reddedilirse ne yapılabilir?
SGK’nın ret işlemine karşı iş mahkemesinde dava açılabilir. Özellikle hukuka aykırı ret işlemleri, eksik inceleme veya yanlış değerlendirme durumlarında dava yoluyla borçlanma hakkı korunabilir.
15. Yurt dışı borçlanmasından vazgeçilebilir mi?
Evet. Kişi ister tamamen ister kısmen borçlanmadan vazgeçebilir. Ödenen tutarlar talep halinde faizsiz şekilde geri alınabilir.
16. Yurt dışı borçlanması ile kaç gün prim kazanılır?
Borçlanılan süre kadar prim günü kazanılır. Kişi ister tüm çalışma hayatını ister belirli bir kısmını SGK hizmet süresine dahil ettirebilir.
17. Çifte vatandaşlar yurt dışı borçlanması yapabilir mi?
Evet. Türk vatandaşlığı devam ettiği sürece çifte vatandaş olan kişiler de yurt dışı hizmet borçlanması yapabilir ve Türkiye’den emekli olabilir.
18. Yurt dışında çalışan erkeklerin eşleri ev kadınlığı borçlanması yapabilir mi?
Evet. Yurt dışında yaşayan eşler, çalışma yapmamış olsalar bile ev kadını olarak geçen süreleri SGK’ya borçlanabilirler.
19. SGK borçlanma başvurusuna cevap vermezse ne olur?
SGK’nın uzun süre cevap vermemesi durumunda zımni ret oluşabilir ve kişi dava açma hakkına sahip olabilir. Yargıtay kararlarında makul süre kavramı bu konuda önem taşımaktadır.
20. Yurt dışı borçlanması için avukat desteği gerekli midir?
Özellikle eksik prim günü, sigorta başlangıcı, EYT, Bağ-Kur statüsü, SGK ret işlemi ve dava süreçlerinde sosyal güvenlik hukuku alanında uzman avukat desteği alınması hak kaybı yaşanmaması açısından oldukça önemlidir.
MİMOZA HUKUK BÜROSU OLARAK HUKUKİ HİZMETLERİMİZ
Mimoza Hukuk Bürosu olarak; yurt dışı borçlanması, SGK emeklilik işlemleri, EYT başvuruları, Bağ-Kur ve SSK hizmet tespiti, yurt dışı sigorta başlangıcının Türkiye’de değerlendirilmesi, SGK’nın ret işlemlerine karşı dava süreçleri ve sosyal güvenlik hukuku alanındaki tüm uyuşmazlıklarda hukuki danışmanlık ve avukatlık hizmeti sunmaktayız. Özellikle Almanya, Hollanda, Fransa ve diğer ülkelerde yaşayan gurbetçilerin yurt dışı hizmet borçlanması, ev kadınlığı borçlanması, emekli maaşı hesaplama, eksik prim günlerinin tamamlanması ve SGK kaynaklı hak kayıplarının önlenmesi konularında profesyonel hukuki destek sağlamaktayız.
İSTANBUL AVUKAT İLETİŞİM BİLGİLERİ
| Bilgi | Açıklama |
|---|---|
| İstanbul Avukatı | Fatma Türkan Kamış |
| Telefon | 0532 685 61 40 |
| Adres | AC MOMENT PLAZA / Soğanlık Yeni Mah. Baltacı Mehmet Paşa Sk. B Blok Kat:18 D NO:152, Kartal / İstanbul |
| mimozahukuk@gmail.com | |
| Hizmet Alanları | Ceza, Boşanma, Kira, Gayrimenkul, İcra, Ticaret, Yabancılar, İş Hukuku |
| Avukata Sor Hattı | ➔ Tıklayın |
